Bölüm 7

Formların Düzenlenmesi

Sayfa 5


<label>, <textarea>, <fieldset> ve <legend> Elementleri

<label> Elementi

<label> Elementi, <form> elementinin tanımladığı form alanında oluşturulan kontrollerden gerek duyulanlar için, görüntülenebilen tanıtım metinleri  oluşturmak için kullanılır. Bu element görsel amaçlıdır ve sunucuya hiçbir bilgi göndermez. DTD deki <label> elementi tanımı,

 

 

olarak verilmiştir. Buradan, <label> elementinin başlangıç ve sonuç iminin kullanımının zorunlu olduğu, içeriğinin en az bir tane olmak üzere istendiği kadar <label> elementi dışında satıriçi elementlerden oluşabileceği görülmektedir. Bu bilgilerle, <label> elementinin sözdizimi,

label                                 (Başlangıç imi : zorunlu )

Ortak Temel Nitelikler(Çekirdek Nitelikler, Uluslararasılaştırma Nitelikleri, Script Yazılabilecek Olaylar)

for = "idref" [YD]

accesskey = "Karakter" [YD]

onfocus = "Script"  [TB] 

onblur = "Script"  [TB] 

>

İçerebileceği elementler :en az bir tane olmak üzere <label> elementi dışında, istendiği kadar satıriçi element

</label>                                 (Bitiş imi : zorunlu )

olarak düzenlenebilir.

<label> elementini içerebilecek elementler : Blokdüzey ve satıriçi elementler (<button> dışında).

<label> Elementinin Nitelikleri

for = "idref" [YD] Bu niteliğin değeri, bir formda bulunan kontrollerden birisinin id niteliğinin değeridir. Bir sayfada id niteliğinin değeri aynı olan iki element olamayacağı için, bir etiket sadece belirli bir tek kontrol ile ilişkilendirilebilir.

Bir kontrol birden fazla <label> elementi ile for niteliği kullanılarak ilişkilendirilebilir.

Eğer for niteliği belirtilmemişse, <label> elementi kendi içeriği ile ilişkilendirilir.

onfocus, onblur = "Script"  [TB]  Bir etiket üzerine ilgi odaklanır veya kaybolursa, belirli bir script programı çalışır. Bir etiket üzerine ilginin odaklanması veya kaybolması halinde, bu ilgi odaklanması veya ilgi kaybı, etiketin ilişkilendirilmiş olduğu kontrole de taşınır.

<label> Elementinin Uygulanması

<label> Elementinin işlevi, sadece görüntülenecek bir metin etiketi oluşturmaktır. Bu işlev, <label> elementi kullanımı dışında, değişik yöntemlerle de karşılanabilir. Aşağıda verilen örnekte, aslında <label> elementi kullanılması şart değildir. Uygun bir yer tutma kuralı oluşturacak bir CSS düzenlemesi ile, bir paragraf elementinin metin içeriği de istenilen etiketi oluşturabilirdi. Bu örnekte, yerleştirme ve sayfa düzeni amacı ile bir tablo kullanılmıştır. Aslında, tablo elementinin kullanım amacı tablolanmış bilgiler vermektir ve buradaki gibi salt yer tutma amacı ile tablo kullanımı, tablo elementinin amaç dışı kullanımı olmaktadır. Elementlerin sayfa içindeki konumlarını düzenlemek için, günümüzde tablolar yerine CSS terimleri kullanımı tercih edilmelidir.

Örnek : (Bir etiketin bir kontrola açık bir şekilde ilişkilendirilmesi)

Üye Kimlik Giriş Formu :

 

Örnek: (Bir etiketin bir kontrola kapalı "implicit" bir şekilde ilişkilendirilmesi)

 

 

Birinci örnekte olduğu gibi, sayfa düzenlenmesinde etiket ve kontroller bir tablo içine yerleştirilirse, bir etiketin hemen yanındaki hücreden daha uzaktaki bir kontrolle ilişkilendirilmesi yapılamaz.

Belge çözümleyiciler, etiketleri sadece görüntüleyerek değil, görme engelliler için, sesli olarak da çözümleyebilirler.

 

<textarea> Elementi

 

<textarea> Elementi, çok satırlı metin veri girişleri için kullanılan bir kontrol türüdür. DTD deki tanımı,

 

 

şeklindedir. Bu bilgilerden, <textarea> elementinin, başlangıç ve bitiş imlerinin kullanımın zorunlu olduğu, içeriğinin karakter valıklarını içerebilen fakat elementleri içermeyen bir metin olması gerektiği anlaşılmaktadır. <textarea> Elementinin sözdizimi,

<textarea                                  (Başlangıç imi : zorunlu )

Ortak Temel Nitelikler(Çekirdek Nitelikler, Uluslararasılaştırma Nitelikleri, Script Yazılabilecek Olaylar)

name=CDATA [YZ]

rows= sayı [YD]

cols= sayı [YD]

disabled [YZ]

readonly [YZ]

tabindex = Sayı [YD]

accesskey = Karakter [YD]

onfocus = "Script"  [TB] 

onblur = "Script"  [TB] 

onselect = "Script"  [TB] 

onchange = "Script"  [TB] 

>

İçerebileceği elementler :#PCDATA özelliğinde metin (düz metin ve karakter varlıkları)

</textarea>                                  (Bitiş imi : zorunlu )

şeklindedir.

<textarea> elementini içerebilecek elementler : Blokdüzey ve satıriçi elementler (<button> dışında).

<textarea>Elementinin Nitelikleri

name=CDATA [YZ] Bu nitelik kontrolun ismini belirtir. Kontrolun ismi, kontrolün sunucuya veri iletiminde kullanılacak değişken/değer çiftindeki değişkenin adıdır. Değişkenin değeri ise, kontrolun içeriğidir.

rows= sayı [YN] Bu nitelik, görüntülenecek metin satırı sayısıdır. Kullanıcılar bu değerden fazla satır kullanabilirler. Bu nedenle belge çözümleyiciler, görüntülenen alanı taşan satırların görüntülenmeleri için, kaydırma çubukları sağlarlar.

cols= sayı [YN ] Bu nitelik, görüntülecek metnin ortalama karakter sayısıdır. Girilen metindeki karakter sayısı bu değeri aştığında, yatay kaydırma çubukları veya alt satıra taşıma mekanizmaları devreye girer.

readonly [YZ] Bu nitelik, kullanıcı tarafından değiştirilemeyen bir metin alanı kontrolu oluşturur. Kontrolun içeriği form ile birlikle, kullanıcı tarafından değiştirilemeden sunucuya aktarılır.

disabled [YZ] Bu nitelik, metin alanı kontrolunun içeriğinin hem kullanıcı tarafından değiştirilemez olduğunu hem de sunucuya aktarılmayacağını belirtir. Belge çözümleyicilerin bu niteliği çok iyi desteklemediği bilindiğinden, güncel destek denenmeden kullanılmamalıdır.

accesskey = Karakter [YD ] Bu niteliğinin değeri, karakter varlığı (örnek olarak &thorn;) da olabilen ve metin alanına kısa yoldan odaklanma sağlayan bir unicode karakteridir. Bu nitelik daha önce incelenmiştir. Yazarlar accesskey değerini, metin alanı ile bağlantılı < label> elementine de koyabilirler.

tabindex = Sayı [YN] Bu niteliğin değeri, 0-32767 arası bir tamsayıdır ve tab tuşu ile kontrollere erişim sırasını belirtir. tabindex=0 olduğunda, veya hiç bir tabindex niteliği verilmemişse, kontrole tab tuşu ile tabindexniteliği verilmiş kontrollerin tümününden sonra odaklanılablir.

Bir Metin Alanı Elementi Uygulaması

Bu uygulamayı bir dosyaya yazınız ve yerel veya uzak bir ağda (yerel sunucu=LAN veya Internet erişimi=WAN) üzerine deneyiniz.

 

<fieldset> Elementi

 

Bu element, sunucuya bir bilgi transfer eden bir kontrol değil, form nesnesi içinde kullanıcının dikkatini daha fazla çekmek amacı ile, bazı kontrollerin gruplanması için kullanılır. <fieldset> Elementinin DTD deki tanımı,

 

 

 

şeklindedir. Bu tanımdan, <fieldset> elementinin içeriği, pcdata formunda, yani karakter varlıklarını içerebilen fakat elementleri içeremeyen bir metin parçası, bir <legend> elementi ve akış grubu elementleri olabilir. Bu bilgilerle <fieldset> elementi sözdizimi,

<fieldset                                 (Başlangıç imi : zorunlu )

Ortak Temel Nitelikler(Çekirdek Nitelikler, Uluslararasılaştırma Nitelikleri, Script Yazılabilecek Olaylar)

>

İçerebileceği elementler :<legend> Elementinden sonra sıfır veya istendiği kadar blokdüzey ve satıriçi element.

</fieldset>                                 (Bitiş imi : zorunlu )

şeklinde olacaktır.

<fieldset> Elementini içerebilecek elementler :<applet>, <blockquote>, <body>, <dd>, <del>, <div>, <fieldset>, <form>, <ins>, <li>, <map>, <noscript>, <object>, <td>, <th>

<fieldset> Elementinin Uygulanması

<fieldset> Elementinin en bilinen uygulama alanı, bir veri giriş alanına dikkat çekmek amacı ile kullanılmasıdır. Buna rağmen, bu elementi içerebilecek element sayısının genişliği, dikkat çekmek amacı ile başka yerlerde kullanımlarını da destekleyebilecektir. Bu elementin belge çözümleyicilerce desteği eskiden zayıf olarak kabul ediliyordu, bu nedenle yazılacak uygulamaların iyi denenmesi gerkmektedir. <fieldset> Elementinin, <legend> elementi ile birlikte bir uygulaması, verilmiştir. Bu uygulamanın çeşitli belge çözümleyicilerde denenmesi son zamanlarda belge çözümleyicilerin desteği açısından bir sorun kalmadığını göstermiştir.

 

<legend> Elementi

 

<legend> Elementi, <fieldset> elementinin sınırladığı alana, bir başlık atamak için kullanılır. DTD deki tanımı,

 

 

şeklindedir. Bu bilgilerden elementinin sözdizimi,

<legend                                 (Başlangıç imi : zorunlu )

Ortak Temel Nitelikler(Çekirdek Nitelikler, Uluslararasılaştırma Nitelikleri, Script Yazılabilecek Olaylar)

>

İçerebileceği elementler :sıfır veya istendiği kadar satıriçi element.

</legend>                                 (Bitiş imi : zorunlu )

şeklinde olacaktır.

<legend> Elementini içerebilecek elementler :<fieldset>

<legend> Elementinin Nitelikleri

accesskey = Karakter [YD ] (Alt+Erişim karakteri) (hot-key) niteliği daha önce incelenmiştir .

<legend> Elementinin Uygulanması

<legend> Elementinin sadece <fieldset> elementinin sınırladığı alana bir başlık atamak gibi sınırlı bir işlevi vardır. İçerebileği satıriçi elementler yardımı ile bu işaretlemeyi resimlerden yararlanarak da yapabilecektir. Bu elemente bir zamanlar belge çözümleyiciler zayıf destek vermiş oldularından, yazılmış uygulamaların desteği iyi denenmelidir. Bu konuda basit bir deneme, b7s5uygulama1 de verilmiştir.

 

Wednesday, October 5, 2005 17:48

 

validate in W3C !Valid HTML 4.01!